Complexiteit
Op de site van "Follow the Money" staat een mooie explainer over de complexiteit van het virus, met daarin een paar handige definities.
O.a. "complexe systemen zijn systemen die eigenschappen vertonen die niet af te leiden zijn uit de eigenschappen van afzonderlijke onderdelen" - m.a.w. complexe systemen zijn a.h.w. niet zintuigelijk waarneembaar (we zien slechts de onderdelen). Of ook: de onderdelen laten zich niet lezen als 'symptoom' van het systeem.
De klassieke voorbeelden van een complex systeem zijn (naast de pandemie) het klimaat en de economie. (Ik zou daar de genetwerkte computer aan toe voegen).
Verbanden in complexe systemen zijn niet-lineair, d.w.z. dat kleine veranderingen grote effecten kunnen hebben (dit is het zogenaamde butterfly effect). Deze effecten (hiervoor wordt het woord 'emergentie' gebruikt) zijn niet te voorspellen door de afzonderlijke onderdelen te bekijken. (Zie het begrip 'pasafhankelijkheid').
In het stuk in FTM wordt terecht gesteld dat de pandemie een verknoping is van verschillende complexe systemen: het virus, maar ook de gezondheidszorg, de economie, het klimaat, etc etc. Dit betekent dat we te maken hebben met een situatie waarin onvoorspelbaarheid een rol speelt - maar ook een waarin we niet kunnen wachten totdat we genoeg kennis hebben verzameld. Zodra we de kennis kunnen verzamelen (en het effect van de pandemie meetbaar is geworden) is het a.h.w. al te laat.
M.a.w. de kennis / macht verhouding is hier ontregeld. Het is niet meer empirisch (observerend, metend, classificerend) maar probabilistisch.
O.a. "complexe systemen zijn systemen die eigenschappen vertonen die niet af te leiden zijn uit de eigenschappen van afzonderlijke onderdelen" - m.a.w. complexe systemen zijn a.h.w. niet zintuigelijk waarneembaar (we zien slechts de onderdelen). Of ook: de onderdelen laten zich niet lezen als 'symptoom' van het systeem.
De klassieke voorbeelden van een complex systeem zijn (naast de pandemie) het klimaat en de economie. (Ik zou daar de genetwerkte computer aan toe voegen).
Verbanden in complexe systemen zijn niet-lineair, d.w.z. dat kleine veranderingen grote effecten kunnen hebben (dit is het zogenaamde butterfly effect). Deze effecten (hiervoor wordt het woord 'emergentie' gebruikt) zijn niet te voorspellen door de afzonderlijke onderdelen te bekijken. (Zie het begrip 'pasafhankelijkheid').
In het stuk in FTM wordt terecht gesteld dat de pandemie een verknoping is van verschillende complexe systemen: het virus, maar ook de gezondheidszorg, de economie, het klimaat, etc etc. Dit betekent dat we te maken hebben met een situatie waarin onvoorspelbaarheid een rol speelt - maar ook een waarin we niet kunnen wachten totdat we genoeg kennis hebben verzameld. Zodra we de kennis kunnen verzamelen (en het effect van de pandemie meetbaar is geworden) is het a.h.w. al te laat.
M.a.w. de kennis / macht verhouding is hier ontregeld. Het is niet meer empirisch (observerend, metend, classificerend) maar probabilistisch.
----
Daarnaast ook: een heldere aanbeveling.
Reacties
Een reactie posten